Europa’s jungles hebben onze zorg nodig

Wist je dat Europa nog steeds oeroude wouden telt? Bossen die eeuwenlang gevrijwaard zijn van menselijk handelen en beschouwd worden als puur. Deze jungles – of ‘old growth forests’ in technisch Europees – bevinden zich vooral in Oost-Europa. Samen beslaan ze minder dan 1% van het oppervlak van de Europese Unie. Ze huisvesten echter meer dan 10.000 soorten planten, dieren en andere levende wezens. Dit is een bescheiden schatting, omdat nog veel onbekend is, bijvoorbeeld over de bodembiodiversiteit. Sommige van deze soorten, zoals de Bruine beer en de Lynx, spreken zeer tot de verbeelding en worden zelden gezien. Andere soorten vinden hun laatste schuilplaats in deze afgelegen jungles.

Het feit dat er slechts zo weinig overblijft van dit wilde erfgoed in Europa en dat het onder toenemende druk is van menselijk gebruik vraagt om dringende actie voor hun bescherming. En voor hun herstel waar mogelijk. Daarom wordt er een Europese strategie voor oerbossen ontwikkeld, onder leiding van Wild Europe, een Europees initiatief dat zich richt op een strategie voor bescherming en herstel van wildernis en grote natuurlijke gebieden.

Tijdens een tweedaags congres in Brussel, georganiseerd door Wild Europe en gehouden in het EU Comité van de Regio’s, hebben zo’n 140 deelnemers gediscussieerd over de toestand van de oerbossen, de bedreigingen voor hun voortbestaan, de waarden en voordelen die ze bieden aan mensen (buiten hun soortenrijkdom en biodiversiteit), en wat we allen kunnen doen om hun bescherming te versterken.

Een belangrijke uitkomst van de conferentie, en een element voor de strategie in wording, is de erkenning dat oerbossen veel meer te bieden hebben aan de maatschappij en economie, door zogenaamde ecosysteemdiensten. Denk bijvoorbeeld aan zuivering van lucht en water, bodembescherming, mogelijkheden voor ecotoerisme, fantastische landschappen, en natuurlijk en erg rijke en diverse natuur. De uitdaging is nu om aan te tonen dat deze voordelen meer bieden op lange termijn dan de korte termijn winst van grootschalige houtkap, de grootste bedreiging.

De strategie is nog in de maak en zal hopelijk snel een duidelijke beleidsomkadering voor Europese actie bieden. Ik ben blij dat ik mijn steentje heb kunnen bijdragen door het leiden van een workshop over financiering van de bescherming van onze oerbossen. En hopelijk kunnen we allemaal nog generaties lang genieten van de schoonheid van Europa’s jungles.